Ryglice cmentarz żydowski (kirkut) – old jewish cemetery.

12 marca 2013 | 4 komentarzy

Ryglicecmentarz żydowski (zwany przez miejscową ludność także kirkutem) w tym mieście powstał zapewne w I połowie XIX w. Znajduje się przy dzisiejszej ul. Batalionu Barbara. Po II wojnie światowej podzielił los innych cmentarzy żydowskich,  wiele macew zostało użytych np. do prac budowlanych. Pozostało jednak ok. 100 nagrobków. W 2004 r. cmentarz uporządkowano, a dwa lata później wybudowano nowe ogrodzenie. Odbudowa cmentarza została sfinansowana przez Stowarzyszenie Odnowy Dziedzictwa Żydowskiego w Ryglicach z siedzibą w Londynie.

Zwraca uwagę dość duży kunszt wykonania wielu nagrobków, przy czym wiele z nich odbiega od tych „wielkomiejskich” i styl przedstawienia symboliki czy ornamentów zdradza pewną naiwność. Na macewach typowe dla cmentarzy żydowskich symbole: ptaki, korony, lwy, świeczniki. Znajdziemy też ślady polichromii zachowanych zwłaszcza w zagłębieniach inskrypcji, kiedyś cmentarz był kolorowy. Używano najczęściej czarnego, żółtego i czerwonego. Warto zwrócić uwagę na kilka odrestaurowanych nagrobków nakrytych blaszanym daszkiem, są to groby miejscowych rabinów i cadyków.

Na jednym z nich upamiętniającego Nachuma Cwi syna Meira Segala zm. 12 grudnia 1890 znajdziemy pięknie rzeźbione symbole.

Obraz jelenia jest wieloznaczny, w tym przypadku może oznaczać imię zmarłego Cwi. Zwoje tory występują rzadko, sugerują one wyjątkową pobożność i uczoność. Umieszczano je zazwyczaj na grobach wielkich rabinów i uczonych w piśmie.

Korona może występować w wielu znaczeniach, tutaj została umieszczona jako korona Tory o czym jednoznacznie informuje inskrypcja (hebr. כתר תורה Keter Tora) umieszczona nad rysunkiem tory ale i bez odczytania pisma hebrajskiego zestawienie graficzne znaków mówi samo za siebie, wystarczy ogólna znajomość symboliki. Korona Tory na nagrobku wskazuje, że zmarły był osobą o wyjątkowej pobożności i cechował się dużą znajomością ksiąg religijnych oraz był szanowanym członkiem społeczności.

Kolejny symbol to dzban umieszczony na misie. Ten znak jednoznacznie wskazuje, że zmarły należał do rodu Lewiego. Lewici pełnili funkcje pomocnicze w świątyni, do nich należało m. in. obmywanie rąk przed błogosławieństwem.

Zdjęcia zostały wykonane w lutym 2012 r. Dodam, że fotografowałem rankiem przy temperaturze -22 stopni Celcjusza… Nagrodą było miękkie światło i nieskazitelny śnieg. Żeby nie zepsuć śladami pokrywy śnieżnej użyłem głównie teleobiektywu.

English: The old jewish cemetery in Poland, Ryglice, Riglitz [Yid], ריגליץ, the seat of the urban-rural Gmina Ryglice in Małopolskie province, Tarnow powiat about 30 km from Tarnow, near the town of Tuchów. Historical-cultural region: Eastern Galicia.

Wiele ciekawych informacji o historii Żydów w Ryglicach na www.kirkuty.xip.pl.

 

Tagi:

Komentarze

  1. Susan Abramowitz 7 kwietnia 2013

    Mam na imię Susan Haber Abramowitz. Moje imię ojca był Menachem Mendel Haber. Urodził się on w Ryglice, w Polsce w 1923 roku. Większość członków jego rodziny zginęła w holokauście. Nazwisko ojca został Kol Yisrael Yaacov Motzen Haber; imię matki Yehudis Haber. Miał 3 rodzeństwa – Herman, Roza i Sara. Czy ma pan wszystkie Habers pochowany na sprzątanie kwatery żołnierskiej? Czy wiesz, w jaki sposób mogę skontaktować się z którymkolwiek Haber członkowie rodziny lub krewnych? Bardzo dziękuję! Susan Haber Abramowitz

  2. admin 24 kwietnia 2013

    Jeżeli ktoś posiada informacje dot. rodziny Haber z Ryglic proszę o kontakt, przekażę zainteresowanej.

  3. Baldinger Hanna 31 sierpnia 2013

    My father Lived in Ryglice 1922-1939 his name: Itzhak Baldinger. His brother: Haim Baldinger was Barid in this cemetery. I was looking in the pichers and didn’t find it..

  4. Katarzyna 2 listopada 2013

    mieszkam całkiem niedaleko tego właśnie cmentarza, w zasadzie niemal codziennie przechodzę obok niego, szkoda, że coraz więcej macew niszczeje z roku na rok a ochrona cmentarza kończy się na koszeniu trawy dwa razy w roku. Może nie całkiem głupim pomysłem byłoby sfotografowanie wszystkich macew tak, by napisy były w miarę możliwości widoczne…

Dodaj komentarz